Beschrijving Competentie Balans (Dutch)

Inhoud project beschrijving Competentie- balans

  • LCO-MINE • Inleiding
  • Inhoud van het project
  • Hoe werkt de Competentie-balans?
  • Doelen van het werken met Competentie-balans
  • Het verhaal van Rozien
  • Het MC concept en de Competentie-balans
  • Pilots en model-ontwikkeling in de Haagse regio
  • Wat levert de Competentie-balans op voor de deelneemsters
  • Bescherming van het model en de deelneemsters
  • Fasering Competentie-balans Project

De Competentie balans
Het empowerment model Kompetenzbilanz werd in het voorjaar 2002 ontwikkelt door het Deutsches Jugend Institut te Munchen in samenwerking met een organisatie, Tur an Tur, voor het bevorderen van integratie van minderheden en vluchtdingen in de Duitse samenleving. Dit model werd ontwikkelt om de eigen competenties oriëntatie van de migrant op taal en cultuur barrière doorbrekende vorm in bild en in kaart te brengen, zodat deze meer sclf-confident de eigen competenties kan adapteren aan de (nieuwe) maatschappelijke realiteit. Via het Internationale Moedercentra Netwerk (MINE) is het LCO met deze methode in aanraking gekomen. Gezien de behaalde resultaten in Duitsland acht het LCO dit instrument als voorbeeld voor de Nederlandse samenleving. Het Landdijk Centrum Opbouwwerk wil hiertoe dan ook een ontwikkelingsproject starten in de Haagse regio. Drie in de regio gevestigde Moedercentra willen hierin graag participeren. Tevens heeft het LCO zich verzekerd van de medewerking van de (Duitse) hoofdconsulenten en terzake kundige van MINE: en kan er aansluiting gevonden worden bij de recente Europese ontwikkelingen rond het model Kompetentie-bilanz Inhoud van het project Kennismanagement en het onderkennen van competenties zijn binnen het nationale en internationale bedrijfsleven en het onderwijs belangrijke strategische thema’s. Tot nu toe zijn de hierin gangbare succes modellen nauwelijks getransponeerd naar andere delen van de samenleving. Met name het door migranten meegebrachte ‘bagage’ van kennis en vaardigheien blijven vaak onontdekt. De betrokkenen zelf voelen zich onzeker over de “values’ van hun know-how in de Nederlandse context, of zijn gefrustreerd daarover. Waardoor enerzijds het vertrouwen in het eigen kunnen ondermijnd wordt. En waardoor anderzijds een aanzienlijk potentiaal aan kwalitatieve bijdragen aan de samenleving onbenut blijft. Dit pleit ervoor om de Duitse Competentie- balans als instrument te (her) ontwikkelen en voor de ‘Nederlandse context. Daarbij past een vernieuwende wijze van normeren en certificeren waardoor op nationaal en zelfs Europees niveau deze competenties met dezelfde standaarden onderkend kunnen worden. Tegelijkertijd kan het model (‘learning on the job’) dienen als oefening van vaardigheid in de ‘Nederlandse taal en het versterken van zelfvertrouwen en vervolgens het vergroten van kansen binnen de samenleving Hoe werkt de Competentie-balans? Binnen een cyclus van 14 weken wordt en in groepsverband en onder supervisie van een vakkracht gewerkt aan het invullen van de vragen uit de eigen wcrkportfolio waarmee de formele en niet formele competenties van elke deelneemster in kaart wordt gebracht. Deze vragen helpen de cursisten fasegewijs de eigen competenties te identificeren, te erkennen en te benoemen op uniforme wijze.De initiële vraagstelling is laag drcmpelig, vervolgens wordt er gewerkt aan het onderbrengen van eigen vaardigheden en opgedane (ervarings) deskundigheid in maatschappelijk erkende competenties en kennis en tenslotte wordt de vertaalslag gemaakt naar een geordende weergave van kwalificaties en breed erkende competenties in een persoonlijke document, een portfolio, welke eruitziet als naar de buitenwereld toe presenteerbaar curriculum vitae. De te hanteren werkwijze is opgebouwd nit vier stappen. De kernvragen hierin zijn steeds: Op welke vlakken ben ik tot nu toe in mijn leven actief geweest. Wat heb ik daarvan geleerd, welke vaardigheden heb ik daarbij opgedaan. Hoe kan dat gedocumenteerd worden, Is het geleerde in het heden nog bruikbaar Wat wil ik in mijn in mijn leven bereiken Hoe wil/kan ik het eindresultaat, mijn portfolio, inzetten in mijn leven. De vier stappen zijn;

  • het beschrijven van ervaringen en kennis die men in het leven heeft opgedaan.
  • het onderkennen, door zelfreflexie en in dialoog met anderen welke vaardigheden hieruit voortvloeiden en welke betekenis dit kan hebben voor het leven hier in Nederland.
  • Het concreet toewijzen van vaardigheden op een voor anderen, (werkgever, arbeidsbemiddelaar, vrijwilligersorganisatiemedewerkers) inzichtelijke wijze.
  • Het omzetten van het resultaat van de competentie balans naar haalbare toekomstplannen en omzetten van de (her) ontdekte competenties binnen zowel het moedercentrum als het verbeteren van de eigen toekomstperspectieven Doelen van het werken met Competentie-balans

– Formele en informele verworven kennis en vaardigheden worden onderkent en op bruikbaarheid getest voor en binnen de Nederlandse samenleving Niet erkende, vaak als nadelig bestempelde ‘vaardigheden’; zoals de moed om te migreren/vluchten en zich te handhaven in een vreemd land, andere taal sprekende en met_de eigen cultuur ‘vreemde’ normen en waarden geconfronteerd te worden en hierin een weg te vinden, worden besproken en op een constructieve manier benoemd.

– Migranten vrouwen leren, achteraf, de effecten van hun migratie en integratie in beoordelende zin beter in te schatten.Hierdoor krijgen zij zicht op hoe de maatschappij hen ‘beziet’ waardoor hun inschatting van hun kansen op de arbeidsmarkt ook realistischer wordt.

– Alleen het feit dat men hen vraagt naar hun vaardigheden brengt een stijging in het gevoel van eigenwaarde met zich mee en een nieuwe kijk op onze samenleving als gastland. De intensieve en ondersteunende begdeiding geeft een solide basis aan een gedegen ‘realiteit-check’ Vaak hebben migranten en vluchtelingen hooggespannen onrealistische verwachtingen van hun nieuwe thuisland en hun mogelijkheden. Met het werken met de competentie-balans komt het geheel van kennis en vaardigheden in een realistischer perspectief te staan. Hierdoor kunnen teleurstellingen in het verleden beter geïnterpreteerd worden en in de toekomst voorkomen worden. Met de competentie-balans wordt er een realistisch perspectief geschetst en omgezet naar een haalbaar stappenplan voor de eigen levens planning en invulling.

Het verhaal van Rozien
Op haar achtende vluchtte Rozien Salah met haar man Delowan vanuit Noord Irak/Koerdistan naar Nederland. Zij was acht maanden zwanger en beviel een maand later van een zoon. Drie jaar duurde het voordat het gezin, dat inmiddels met een tweede zoon was uitgebreid, een verblijfsvergunning krijgt. Rozien heeft al die jaren veel last van heimwee, heeft vaak de beelden van het plotselinge afscheid van haar broers en zussen op haar netvlies. Ouders had ze al niet meer – die zijn, kort na elkaar, overleden toen ze twaalfjaar oud was. De eerste kennismaking met het Moedercentrum is in 1998. Rozien wordt er vrijwilligster bij de kinderopvang. In de jaren die volgen gaat er geen dag voorbij of ze gaat bij het Moedercentrum langs, ook buiten het werk. ,,Even koffie drinken, kletsen en uitrusten. Het was de beste piek, het paste bij me. Want ik durfde niet zo goed anderen aan te spreken omdat ik nog niet zo goed Nederlands sprak. Bij het Moedercentrum durfde ik wel. De mensen hier zijn altijd vriendelijk. Toen ik voor het eerst kwam was het alsof je ze allang kende.” Het Moedercentrum werd voor Rozien een oriëntatiepunt van waaruit ze zich opnieuw op haar leven kon bezinnen. ,,Soms zoek je een uitweg, maar kan je ‘m in de drukte van het bestaan niet vinden, en dan raak je in de war. Door het Moedercentrum kwam ik op de goede weg.” Nadat ze een aantal jaren vrijwilligerswerk heeft gedaan, eerst in de kinderopvang en later in de tweede hands winkel, kwam vorig jaar vanuit ,de Mallemolen’ de vraag of ze begeleidster wilde zijn bij de creatieve middag, ook als vrijwilligster. Daaruit is nu een ID-baan, de vroegere Melkertbaan, voortgekomen. “Vanaf 1 november ben ik in dienst als creatief begeleidster, voor 36 uur per week. Ik ga ook nog een opleiding volgen, zodat ik een diploma heb.” Rozien zegt dat het goed gaat met haar en haar man. Ze heeft een lange weg afgelegd, en bij alle moeilijkheden vaak troost gevonden bij haar geloof. ,,God is heel goed voor ons geweest. We hebben het toch gered. Hij heeft op ons gelet, naar ons omgekeken.Er is heel veel gebeurd vanaf mijn twaalfde. Mensen zien dat niet zo aan mij, want dat boek zit binnen en het is niet zo makkelijk om dat iedereen te laten lezen.” Als het leven Rozien iets geleerd heeft dan is het wel dat je je tijd goed moet gebruiken. ,Je moet zo leven dat het uiteindelijk een paradijs wordt, met genoeg te eten, met gezelligheid met elkaar, gezondheid. En zonder oorlog.” Hannah Kempers Uit Nieuwsbrief #19 Landelijk Netwerk Het MC concept en de Competentie-balans Binnen het Landelijk Netwerk moedercentra zijn er 31 centra waar binnen intensief gewerkt wordt aan de toekomst van vrouwen door de vrouwen zelf. Het gaat hier dan merendeels om vrouwen voor wie het moeilijk is om zorgtaken met (betaalde) arbeid te combineren- Het concept bestaande uit de 4 peilers is gericht op empowerment. Meer dan de helft van de bezoeksters van de centra heeft een niet-Nederlandse etnische achtergrond, Binnen de centra kunnen deze vrouwen door het volgen van cursussen en trainen hun deelname aan de maatschappij vergroten en versterken. In veel centra is er dan ook een aanbod gericht op verbeteren van de kennis en spreekvaardigheid van de Nederlandse taal. Daarnaast is er een aanbod aan sollicitatie en scholingstrajecten. Er bestaan constructieve samenwerkingsverbanden met inburgeringtrajecten voor wie het moeilijk blijkt om deze doelgroep te bereiken Met het project Competentie-balans wordt er een logische werkbare verbinding gelegd zodat er tegelijkertijd gewerkt kan worden aan empowerment, het leren van de Nederlandse taal en het realiseren van een toekomstperspectief gebaseerd op de eigen competenties. Moedercentra zijn bij uitstek geschikt om en de Competentie-balans als werkwijze op effectiviteit te toetsen omdat daar de doelgroep te vinden is die zelf ook deel uitmaakt van de organisatie van het centrum, er is gratis kinderopvang, het is bereikbaar (binnen de eigen wijk) en laagdrempelig. Een instrument als de Competentie-balans past ook binnen de doelstelling van het centrum en de reputatie die het geniet onder haar bezoeksters en subsidieverstrekkers Pilots en model-ontwikkeling in de Haagse regio Er zijn inmiddels drie centra bereid gevonden om aan dit pilot traject mee te werken Leiden: VKC de Spiegehng Den Haag; MC Alida Zoetermeer: MC de Pompoen Wat levert de Competentie-balans op voor de deelneemsters Veel migranten ervaren het gastland als diffuus ten aanzien van de verplichtingen en voorwaarden om actief deel te nemen aan onze samenleving. Onbekend met de Nederlandse taal en cultuur komt het vaak voor dat verworven kennis en vaardigheden door migranten niet juist of geheel met als belangrijk worden geacht om de eigen toekomst vorm te geven. Bovendien weten zij dit vaak ook niet te ‘vertalen’. Omgekeerd ‘verstaat’ de Nederlandse samenleving met de kunst om het kennen en kunnen van migranten om te zetten naar een passend aanbod om hen in de gelegenheid te stellen om eigenstandig hun zelfredzaamheid te vergroten. De Competentie-balans kan een middel zijn voor erkenning en betekenisgeving aan kennis en vaardigheden. Naar mate beiden elkaar meer ‘verstaan’ wordt het ‘matchen’ vergemakkelijkt en kunnen teleurstellingen en verkeerde verwachtingen op dit punt wellicht voorkomen worden. Door misinterpretatie leefde alom de veronderstelling dat moslimvrouwen vanwege hun geloof niet werkzaan konden zijn in de Thuiszorg. Na een proefproject in het kader van het project Dagindeling van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid blijkt dat deze vrouwen niet op het idee komen om binnen deze branche naar werk te zoeken omdat zij in de veronderstelling zijn dat hier, net als in het land van herkomst, deze thuiszorg’ door de eigen naaste familie verzorgd wordt.

Bescherming van het model en de deelneemsters
Deelname aan het project competentie-balans gebeurt op basis van vrijwilligheid Gedeelde ervaringen die het resultaat kunnen zijn van de intensiteit van het besprokene blijven binnen de privacy van de groep deelneemsters. Van te voren worden hierover binnen de groep duidelijke afspraken gemaakt. Het Landelijk centrum Opbouwwerk zai zich inspannen om de competentie-balans als Nederlands model vorm te geven en in de praktijk uit te zetten.

Fasering Competentie-balans Project
Methodisch inhoudelijk zou de Nederlandse versie niet veel afwijken van het Tuiste model. Het daar ontwikkelde werkboek zou naar het Nederlands vertaald moeten worden even als de docenten instructies en de portfolio’s. Het aanpassen van terminologie en de “vertaalslag’ naar de Nederlandse samenleving is vanzelfsprekend belangrijk. Het aanpassen van terminologie naar de (institutionele en culturele context van de ) Nederlandse samenleving is vanzelfsprekend daarin cruciaal. Voorts is het nodig om de begeleiders/vakkrachten van de deelnemers aan de drie pilots te instrueren middels een tweedaagse training. Het aantal uren wat nodig is voor de doorloop van de boven beschreven vier fasen om te komen tot een kant en klaar portfolio wordt getaxeerd op 14 wekelijkse bijeenkomsten van elk 2 uur. Het afronden van deze cyclus wordt vormgegeven door een feestelijke bijeenkomst waarbij de hanteerbare en fraai vormgegeven portfolio’s worden uitgereikt aan de deelneemsters Het gehele project kent een looptijd van 18 maanden.